Dolmabahçe Sarayı’nın bahçesindeki saat kulesinin restorasyonunu İtalyanlar yapacak.

Restorasyon çalışmaları için dün TBMM’de protokol imzalandı. İtalya’nın Ankara Büyükelçisi Carlo MARSİLİ, bu protokolün iki ülke arasındaki mükemmel ilişkilerin bir parçası olduğunu kaydetti.

Restorasyon çalışmalarını yürütecek Assorestauro şirketinin Başkan Yardımcısı Caterina GİOVANNİNİ de bunun gibi girişimlerin, Türkiye’nin zengin sanatsal ve mimari mirasının daha da değerlenmesine ve İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti etkinliğine katkıda bulunacağına olan inancını dile getirdi.

Kaynak

Hürriyet Gazetesi / 24 Haziran 2008

Tek çare, caminin restorasyonu için onay alınmasında. Onay geldiğinde mezarlar da elden geçirilecek. Yine bürokrasiye yenik düşen bir tarih, çaresizce sonunun ne olacağını bekleyecek.

Kaynak

Yerden ısıtmalı sistemi ile dünyada bir ilk olan İshakpaşa Sarayı, güzelliği ile olduğu kadar makus kaderi ile de gündemde. Kapıları Moskova Müzesi’nde olan saray 48 yıldır yanlış restorasyon kurbanı. Neyse ki, 100 YTL’nin arka yüzünde yer aldıktan sonra kaderi değişti, kültürel mirası koruma projelerinin ön sıralarında yer almaya başladı. Sırada ‘restorasyonu tamir etmek’ (!) var…

-Evet daha önce bahsetmiştim, İshakpaşa Sarayı’nın yanlış restorasyon yüzünden hasar gördüğünden..-

İshakpaşa, Topkapı Sarayı’ndan sonra Osmanlı’da yapılan en ünlü saraylardan biri. Ağrı’nın Doğubayazıt ilçesinin 5 kilometre doğusunda, bir dağın yamacındaki tepe üzerine kurulan saray, 18. yy. Osmanlı mimarisinin belirgin örnekleri arasında yer alıyor. Sanat tarihi yönünden de büyük değer taşıyan sarayın Harem Dairesi Takkapı Kitabesi’ne göre yapılış tarihi hicri 1199, miladi 1784. Sarayın yapımı 1685 yılında Çıldır atabeklerinden Çolak Abdi Paşa tarafından başlatılmış, aynı soydan gelen Küçük İshak Paşa zamanında 1784’te (99 yılda) tamamlanmış. Tarihî sarayın mimarı ise Ahıskalı ustalar..

-Bu tarihi yapı maalesef 48 yıldır yanlış restore ediliyor.. Üstelik bu restorasyon tarihi yapıya öyle bir zarar veriyor ki, inanılır gibi değil.. Uzmanı dururken restorasyonu bir müteahhit yapınca sonucuna da katlanmak zorundayız.. Konuyu dağıtmak istemem ama ben nedense hiç şaşırmadım.. Bana hiç yabancı gelmedi bu olay; yani bunun okulunu okumuş, pratiğini yapmış yığınla restoratör varken, başka birinin bu işi üstlenmesi.. Ama bu ilk değil ki.. Son da olmayacak.. Benim işimi başkası yapacak.. Gün gelip, ideallerime kavuşamayacağımı anladığım gün, ben de başkasının işini yapacağım.. Bu kısır döngü içinde yuvarlanıp gideceğiz işte.. Bu konu uzar gider.. Şimdi asıl konumuza dönelim;-

Kültür ve Turizm Bakanlığı ile Vakıflar Genel Müdürlüğü’ne sunulan raporda, tarihi yapıya büyük oranda hasar verildiği, duvar yüzey kaplamasında dökülme, duvarlarda çatlak, su sızıntısı ve çatının taşıyıcı sisteminde bozuklukların tespit edildiği belirtildi.

-Yani nerdeyse bu eşsiz yapı yıkılacakmış.. Prof. Dr. Emine Caner Saltık’a kulak verince bu skandalı tüm gerçekliğiyle anlıyorsunuz.. Buyurun bakın, bu tarihi yapıya yapılan diğer yanlışlıklar nelermiş?-

“Yerleştirilen profiller ve bunlara bağlı çaprazlar bölük pörçük ve gelişigüzel konularak kaynatılmış. Üst bahçede oluşan drenaj problemi sebebiyle sular bu bölgeye gelmekte ve paslanmaya neden olmaktadır. Destekleme işlemi çok acemice, hatalı, gereğinden çok fazla malzeme yanlış kullanılarak yapılmış. Mutfak bölümünde gözlenen dış duvar yönündeki çatlaklar ve pencere dışındaki kaplama bölgesinin durumu endişe verici. Küçük kemerlere yapılan destekleme şekli kabul edilemez. Alttan yapılacak destek elemanı kesilerek gövdeden kaynatılmış. Konulan desteğin herhangi bir hesaba dayanmadığı ve kirişi sadece görüntüde desteklediği söylenebilir. Ana çatıyı destekler görünümündeki büyük kirişlerin de parça parça kesilerek konulduğu görülmüş ve ne kadar yük taşıma kapasitesi olduğu belirsiz. Yapının kemerleri ve güney duvarı açıklıkta. Açılma ilerlerse kemer ayaklarının denge yitirmesi ve tüm ağırlığın desteklere gelmesi durumunda ne olacağı bilinmiyor. Duvarlar, harem odaları ve sarayı kuzey cephesindeki bölümleri koruması için yapılan çatıda yapısal dizayn ve inşaat hataları var. Çatı makasları tamamlanmadan yarım bırakılmış. Elemanlar çatının ağırlığı ve rüzgâr ile kar yükünü taşıyabilecek kadar kuvvetli değil. Dikmeler çok uzun, kar yüküyle burkulabilir. Çatının taşıyıcıları uygunsuz ve yanlış yapılmış. Caminin iç tarafındaki çatlak sıvanarak kapatılmış. Kuzey-güney yönlerindeki tavan ve kemerde açılma var. Tavandaki çatlaktan su sızıyor.”

-Hadi verdiniz herhangi birine restorasyon görevini; hiç mi aklınıza denetlemek gelmedi? Bu adam ne yapar orada, kimleri çalıştırır yanında hiç mi merak etmediniz? Dile kolay 48 yıl.. -

İshakpaşa Sarayı ‘Lamina Cam’ ile Korunacak

Kaynak

http://pazar.zaman.com.tr

Ayrıntılı bilgi için tıklayınız.

İstanbul’a gelip de bu camiyi bu açıdan fotoğraflamayan ya da önünde poz vermeyen yoktur herhalde.. O zaman bakalım tarihi bize ne diyor? Wikipedia’nın katkısıyla yazdığım aşağıdaki açıklama ile Ortaköy Camiinin tarihine göz kırpalım bakalım..

İstanbul’da Boğaziçi’nde Beşiktaş ilçesinde, Ortaköy semtinde sahilde bulunan Ortaköy Camii, Sultan Abdülmecit tarafından Mimar Nigoğos Balyan’a 1853 yılında yaptırılmıştır. Oldukça zarif bir yapı olan cami Barok üsluptadır. Boğaziçi’nde eşsiz bir konuma yerleştirilmiştir. Bütün selatin camilerinde* olduğu gibi harim ve hünkar bölümü olmak üzere iki kısımdan oluşur. Geniş ve yüksek pencerelerle çevrilidir.

Merdivenle çıkılan yapının tek şerefeli iki minaresi vardır. Duvarları beyaz kesme taştan yapılmıştır. Tek kubbenin duvarları pembe mozaiktendir. Mihrap mozaik ve mermerden, minber ise somaki kaplı mermerden yapılmıştır ve ince bir işçiliğin ürünüdür.

* Sultanların ve eşlerinin yaptırdığı, içlerinde hünkar mahfili bulunan camiler.

Akdamar Kilisesi Tarihi

Akdamar Kilisesi, Vaspurakan kralı I. Gagik tarafından 915–921 yılları arasında yaptırılmıştır. Kiliseyi kral kendisi tasarlamış, uygulamayı mimar Manuel yapmıştır. Tarihçi Anne R. Redgate, ‘The Armenians’ adlı kitabında, Ermeni Kralı Gagik’in bu kiliseyi yaptırmak için bütün civar medeniyetlerin saraylarından mimar ve ustalar getirdiğini yazıyor. (Redgate, bu sebeple Akdamar Kilisesi’nde Bizans, Sasani, Abbasi ve Türk mimari izlerinin de bulunduğunu vurguluyor.)

1021 yılında Vaspurakan Krallığı ortadan kalkınca 1113’te yapılar manastıra çevrilmiştir ve 1895 yılına kadar kilise bölgedeki Ermeni Patrikliği merkezi olmuştur. Akdamar kilisesi manastır olduktan sonra “Kutsal Haç Kilisesi” adıyla anılır.

Kutsal Haç Kilisesine, XIII. yüzyıl sonlarında Stephanus şapeli, 1296’da Zacharias şapeli, 1763’te kilisenin batısındaki jamatun ve son olarak da XIX. yüzyılın başlarında çan kulesi yapılmıştır.

Akdamar Kilisesi, yörenin en zengin mimari süslemelerine sahiptir. Kilisenin dış cephelerinde, farklı yüksekliklilerde ve kuşaklar halinde dolanan kabartma olarak işlenmiş değişik konular mevcuttur. Alttan itibaren birinci kuşakta İncil ve Tevrat’tan alınan konular anlatılmaktadır. Dini konular arasında Ermeni tarihiyle ilgili kişiler, prensler, krallar ve azizler görülür. Kilisenin dış cephelerindeki kabartma süslemelere karşılık, iç mekânda zengin fresklere yer verilmiştir.

Akdamar kilisesi yeni hayatına gözlerini ‘anıt müze’ olarak açtı. Kilise, Van gölü’ndeki Akdamar Adası’nda tek başına duruyor.. Yaklaşık 1100 yıllık Akdamar Kilisesi, 90 yıldan fazladır ibadethane işlevinden uzak..

Sonuçta, kilise yıkılmaktan, yok olmaktan kurtarıldı.. Darısı diğer kültürel varlıklarımızın başına..

Kaynakça 

http://www.akdamarkilisesi.com

http://www.cnnturk.com

http://www.ntvmsnbc.com

http://news.bbc.co.uk/

Fotoğraflar; http://www.endulus.net

http://news.bbc.co.uk/

Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş’ın “duvar” diye adlandırdığı, Ceneviz surları ve üzerinde yer alan Yanık Kapı, İstanbul kültür mirasının en önemli parçalarından biri.. 700 yıllık Yanık Kapı, Galata surlarının 12 kapısından ayakta kalan sonuncusu ve uzmanlara göre, Galata Kulesi kadar değerli bir yapı. Kapının üzerinde yer alan tarihi arma da, Galata’nın Ceneviz kolonisi olduğu günlere dair önemli bir belge.

Yanık Kapı 1335 yılındaki yangından sonra inşa edildiği için bu adı almış. Zeminin yükselmesi ve araç geçişleri ile kapı zaman içinde tahribata uğramış ve 2005 yılında bölgedeki doğalgaz inşaatı sırasında, İGDAŞ’ın kepçesine takılarak kırılmış. Demir parmaklık içine alınmış tarihi arma, restorasyon izlerini taşıyor.

Kepçelerin, kamyonların tahribatından kurtulan Yanık Kapı ve Ceneviz surları, bu kez de büyükşehirin metro projesine takıldı..

Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, proje yapılırken, surların hesap edilemediğini söylüyor. Doktorasını Sanat Tarihi üzerine yapan Mimar Kadir Topbaş konuyla ilgili olarak “İş belli bir noktaya geldiğinde farkettik” diyor. Ancak Başkan Topbaş’ın farkedilemediğini söylediği Galata surları, şehir planlarında net bir şekilde görülüyor.

Büyükşehir Belediyesi, metro inşaatına devam edebilmek için Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu’na görüş sordu. Kurul da surların taşınmasına karar verdi ve taşınma işleminin ne şekilde ve nereye yapılacağına dair bir bilim heyeti raporu istedi. Ancak henüz bu heyet oluşturulamadı.

Peki, nereye taşınacak surlar.. Teknolojik aksaklıkların cezasını niye tarihimiz çekmek zorunda? Avrupa’nın 2010 yılı Kültür başkenti olacak İstanbul’daki bu, olduğu yerde korunan(!) eseri taşımak da neyin nesi? Teknolojiye olanak sağlamak için, tarihimizi yerinden oynatmanın ne anlamı var şimdi? Biz niye hala susuyoruz tüm bu aksaklıklara, tüm bu olan bitene? Peki, yüzümüz olur mu artık koruyamadığımız tarihi sahiplenmeye?..

Kaynak

http://www.ntv.com.tr

Fotoğraf; gallery.istanbul.gov.tr/mavikumtanesi

14. yy’da kuzey ve güney kiliseyi batı ve güneyden saran L biçimli paraklesion* eklenmiştir. İçinde yaklaşık 20 adet mermer lahit bulunmaktadır.

Yapı II. Bayezid Dönemi’nde 15.yüzyıl sonlarında Osmanlı ulema ailesinden Fenarizadelerden Alaeddin Ali Efendi tarafından camiye çevrilmiş, manastır da zaviyeye dönüştürülmüştür.

Molla Fenari isa Camii’ni mimarlık tarihi açısından önemli kılan özellik ise, Kubbenin dört tarafında, dört küçük şapelin bulunmasıdır. Bu özelliği başka hiçbir Bizans kilisesinde bulmak mümkün değil.

*: Bazı kiliselerin bitişiğinde yapılan ek yapı; şapel veya mezar şapeli.